Dit artikel volgt de meest recente maatregelen zoals gepubliceerd door de Rijksoverheid en het RIVM. Bekijk de meest actuele maatregelen op de website van de Rijksoverheid.

Bekijk de reacties onder de gemiddelde de-terrassen-gaan-weer-open-post en het sentiment is duidelijk: men is blij, extatisch zelf, dat we weer kúnnen. Er wordt volop getagd (‘reserveer jij of ik?’) en Instagram stroomt over van de zonnige throwbacks, want alvast in de sfeer komen zullen we. Binnen dit verhaal hoor je minder van de groep mensen die helemaal niet zo’n trek heeft in speciaalbier op een overvol terras, en wellicht zelfs angstig wordt van het idee.

De adviezen rondom mental health zijn in deze periode vooral gericht op omgaan met een leven in isolatie. Zo worden er tips gegeven om eenzaamheid tegen te gaan, je (werk)stress te laten varen en angstgevoelens te verminderen, mocht je bijvoorbeeld bang zijn om ziek te worden. Logisch, want niemand weet hoe het ‘moet’, omgaan met zo’n lockdown. Het is eng om alles wat je kent voor een tijdje te pauzeren, en je over te geven aan een compleet nieuwe manier van leven.

Over die angst om terug te keren

Zoals we ooit verplicht in die lockdown moesten, moeten we er nu ook weer uit. Maatregelen worden wereldwijd versoepeld en binnenkort wordt de boel weer aardig opgestart, met de heropening van sportscholen en restaurants als resultaat. Voor de ene groep reden om de vlag uit te hangen, voor de ander om juist bang(er) te worden. Re-entry anxiety is namelijk levensecht, en laat de telefoon van psycholoog Gijs Coppens (zorgplatform OpenUp) roodgloeiend staan, vertelt hij aan Vogue.

‘De negatieve klank heeft heel erg de overhand gekregen, maar grofweg de helft van Nederland trekt deze periode juist goed. Zo sprak ik een veteraan met posttraumatische stressklachten. Hij geniet nu ontzettend. Normaal is deze man altijd overprikkeld, met een overgevoeligheid voor geluid. Na jaren kan hij nu weer buiten zijn. Ik hoor verder van veel introverte mensen dat ze deze periode prettig vinden, omdat ze nu niet tot sociale interacties worden geforceerd. Zij kunnen zich nu zonder schuldgevoel onttrekken van allerlei activiteiten.’

This content is imported from {embed-name}. You may be able to find the same content in another format, or you may be able to find more information, at their web site.

Introvert versus extravert

Als deze crisis íets blootlegt, is het dan ook wel dat onze samenleving vooral goed ‘draait’ voor extraverte mensen. ‘Alle scholen en werkomgevingen zijn overgeschakeld naar teamplay en assertiviteit. Er wordt verwacht dat je zelf aangeeft hoe je bepaalde situaties ervaart. In de hedendaagse samenleving moet je voor jezelf opkomen, je grenzen aangeven. Dit zijn typische Westerse thema’s die enorm gericht zijn op ik-ontwikkeling en autonomie. Ondertussen zijn er genoeg mensen die van nature wat teruggetrokkener zijn, en vooral een rijke binnenwereld hebben.’

Zien: Cato van Ee's relaxing yogaroutine voor thuis

Voor deze groep kan het nu prettig zijn om alleen te werken, vertelt Gijs. ‘De maatschappij is doorgaans niet zo goed ontwikkeld op het bedienen van die mensen. Nu hoeft het allemaal niet zo uitbundig, en wordt er vanuit de hele samenleving gas teruggenomen. Wellicht dacht je het oude systeem prettig te vinden, maar bloei je nu opeens op. Iemand kan best twintig jaar in chronische overprikkeling hebben gezeten zonder dat door te hebben gehad.’

Wat kun je doen?

Het kan beangstigend zijn om dat gevoel binnenkort weer kwijt te raken. Volgens Gijs is het daarom belangrijk om je af te vragen welke elementen momenteel zo'n fijne leefwereld bij je opleveren. 'Wellicht heeft het met rust op de straat te maken, of het kunnen horen fluiten van de vogels. Voor een ander is het misschien het ontbreken van drie koffie-afspraken per dag, het missen van festivals. Het gaat om het werkzame element onder dat prettige gevoel. Probeer het te identificeren. Je wilt dat post-corona behouden.'

'Breek niet actief met zaken, maar investeer meer in dingen die je écht gelukkig maken'

Voer dus vooral dat gesprek op werk of met mensen in je omgeving, mocht je veranderingen in de toekomst als noodzakelijk zien. 'Misschien merk je nu dat je zondag liever als rust- dan familiedag hebt, of krijg je momenteel geen energie van bepaalde vriendschappen. Het kan moeilijk zijn om dat aan te geven tegen mensen. Zeggen dat je het heerlijk vindt om een weekend lang niemand te zien, is nog steeds niet het sociaal wenselijke antwoord. Mensen horen liever dat je ze mist. Maar afwijken van de norm mag. Dat is zelfs gezond. Je hoeft niet actief te breken met zaken, maar je kan wel meer investeren in dingen die je écht gelukkig maken. Schaam je vooral niet.'