Vogue
Geeft de pil een verhoogde kans op borstkanker? Een gynaecoloog en epidemioloog geven antwoord op je vragen

beauty / Health & fitness

Geeft de pil een verhoogde kans op borstkanker? Een gynaecoloog en epidemioloog geven antwoord op je vragen

Datum
Auteur
Karen van Ede
Kaira van Wijk

Welkom bij  De Maand van de Pil van Vogue.nl, waar we gedurende vier weken artikelen publiceren rondom de anticonceptiepil en andere anticonceptie in Nederland: van persoonlijke verhalen over de pil als ultieme seksuele bevrijding van de vrouw en nieuwe hypes als de Glow app tot je meest prangende vragen aan de beste gynaecologen in ons land. In december vorig jaar berichtte Vogue.nl al over een Deens onderzoek dat verhoogd risico op borstkanker aantoonde door het gebruik van hormonale anticonceptie. In dit artikel buigen een vooraanstaand Nederlandse gynaecoloog en een epidemioloog zich over de vraag in hoeverre je je zorgen moet maken over borstkanker als je de pil of een andere hormonale anticonceptie slikt. En wat is een goed alternatief?

Op 7 december 2017  berichtte Vogue.nl over een nieuw onderzoek dat bewijst dat hormonale anticonceptie een verhoogd risico op borstkanker geeft. De Deense onderzoekers volgden 2 miljoen vrouwen tussen 15-49 jaar gedurende 11 jaar. De conclusie was dat gebruik van anticonceptiepillen en het Mirenaspiraal na een paar jaar het risico op borstkanker met 20% verhoogt. Maar is dat zo? Dr. Dorenda van Dijken, gynaecoloog in het OLVG in Amsterdam, zegt: ‘Die 20% betekent niet dat na pilgebruik 20 van de 100 vrouwen borstkanker krijgen. Het is een 20% verhoging van het risico dat voor die leeftijd normaal is. Voor jonge vrouwen is de kans op borstkanker nog laag. Als die kans 20% hoger wordt, is het nog steeds laag. Uiteindelijk gaat het maar om 1 op de 8000 vrouwen. Verder lees ik niets over eierstokkanker, waar de Pil juist tegen beschermt.’

Epidemioloog van het Antoni van Leeuwenhoekziekenhuis Matti Rookus: ‘Een licht verhoogd risico op borstkanker tijdens en vlak na het pilgebruik is niet nieuw. We weten al langer dat je niet je hele leven opgescheept blijft met het verhoogde risico, als je stopt verdwijnt het weer langzaam. Wat wel nieuw is in de Deense studie en een paar andere recente onderzoeken, is dat het verhoogde risico tijdens het gebruik van de pil toeneemt met de langere duur van het gebruik. Dit betekent dat het ook langer duurt voordat je de risicoverhoging weer kwijt bent als je met de pil stopt.’

‘We hebben het vaak over borstkanker, terwijl het risico op trombose niet onderschat moet worden als je de pil gebruikt, en daar hoor je weinig over.' 

Dorenda van Dijken - Gynaecoloog

Wat doen die hormonen precies?

Niet alleen de pil, ook het Mirenaspiraal, wat effectief is tegen overmatige bloedingen, voorkomt een zwangerschap met behulp van hormonen. Het mirenaspiraal geeft het hormoon levonorgesterel in lage dosering in het bloed af, een hormoon dat ook in sommige  anticonceptiepillen voorkomt. Wat is het verschil? Dr. Matti Rookus: ‘Als je de pil gebruikt wordt de hormoonproductie door de eierstokken platgelegd. Alleen vanuit je vetweefsel worden er nog wat hormonen geproduceerd, verder niet. Je eigen hormonen worden vervangen door die uit de pil. De hormonen die het Mirenaspiraal afgeeft komen bovenop je eigen hormonen en dus kun je verwachten dat ook bij gebruik van de Mirena een hoger risico ontstaat op borstkanker. Dat wordt dan ook bevestigd door de Deense studie.’

Dr. Van Dijken: ‘Het is bij het hormoon progesteron afhankelijk van het type progesteron of en hoeveel het de kans op borstkanker vergroot. Het Mirenaspiraal kan dus mogelijk ook een verhoogd risico geven. Of ook dit verhoogde risico afhankelijk is van de duur van het gebruik, daar is nog meer onderzoek voor nodig. Het koperspiraaltje geeft geen verhoogd risico.’

De pil en roken, geen goed idee

Dr. Van Dijken: ‘We hebben het vaak over borstkanker, terwijl het risico op trombose niet onderschat moet worden als je de pil gebruikt, en daar hoor je weinig over. Sommige anticonceptiepillen geven een extra hoog trombose risico. Een trombose bloedpropje in de hersenen of longen kan veel blijvende schade aanrichten. Trombose kan in de familie zitten. De pil in combinatie met roken verhoogt dat risico helemaal! Soms komen er jonge vrouwen bij mij die zeggen: ik wil de pil niet want ik rook, dan denk ik ‘stop dan liever met roken!’

'De pil beschermt juist weer tegen eierstokkanker, de zogeheten ‘silent killer’.

Dr. Matti Rookus - Epidemioloog

Eierstokkanker, de ‘silent killer’

Kun je, als je je als pilslikker zorgen maakt, naar de dokter voor een mammografie? ‘Borstkankeronderzoek is er niet voor niets pas na je vijftigste,’ zegt Dr. Rookus. ‘Als je in de menopauze komt verdwijnt een deel van het klierweefsel en kun je een tumor beter zien op de foto. Voor die tijd is het veel lastiger om een tumor te vinden. De uiterst kleine groep dragers van een verandering (mutatie) in één van de erfelijke borstkankergenen wordt gescreend met een MRI, maar dat is voor een vrouw bij wie dit niet speelt geen optie. Je kunt beter overstappen op niet-hormonale anticonceptie (zie hieronder) als je je erge zorgen maakt.’

Beide deskundigen wijzen ook op de voordelen van pilgebruik. Dr. Matti Rookus: ‘Dit onderzoek wijst erop dat de hormonale inhoud van anticonceptie het risico op borstkanker verhoogt, maar de pil beschermt juist weer tegen eierstokkanker, de zogeheten ‘silent killer’. Dat komt veel minder vaak voor dan borstkanker, maar er kan niet, zoals voor borstkanker, op gescreend worden.’

Het alternatief

Dr. Rookus: ‘Het koperspiraal is in de media vanaf het begin te negatief behandeld. Het is een prima alternatief.  Zeker nu het erop begint te lijken dat het Mirenaspiraal ook niet helemaal onschuldig is. Niet alleen de Deense studie vond een verhoging van borstkanker risico na gebruik van de Mirena, een paar maanden eerder had ook een Noorse studie verhoogde risico’s gevonden. Deze laatste studie vond ook dat bij langere duur van het Mirenaspriaal het risico op een veel voorkomend type borstkanker (de zogeheten Liminal A borstkanker) toenam. Kortom, voor jonge vrouwen is er weinig op tegen om de pil te gebruiken, maar als je ouder wordt, en het risico op borstkanker gaat toenemen, kun je ook aan niet-hormonale alternatieven gaan denken zoals het koperspiraal of sterilisatie.’

Dr. Van Dijken: ‘Persoonlijk vind ik de weerstand tegen de pil begrijpelijk. Als je hebt overgegeven of last hebt van diarre, is de betrouwbaarheid van de pil al veel minder. Ook vrouwen met bepaalde darmaandoeningen zoals Crohn of colitis ulcerosa, waarbij de pil niet goed wordt opgenomen vanwege beschadigd darmslijmvlies, moeten weten dat de pil dan niet altijd veilig is. Een koperspiraal is een beter alternatief.’

‘Het koperspiraal is in de media vanaf het begin te negatief behandeld. Het is een prima alternatief.' 

Dr. Matti Rookus

Conclusie

Om alles iets meer in perspectief te plaatsen, is het belangrijk te weten dat borstkanker geen longkanker is. Voor longkanker bestaat één vrijwel allesbepalende oorzaak, roken. Van elke tien personen bij wie longkanker wordt geconstateerd, hebben negen gerookt. Bij borstkanker ligt dat genuanceerder. Van elke 100 vrouwen die borstkanker krijgen, speelde bij bijvoorbeeld zeven vrouwen alcohol een bepalende rol. Daar spelen dus een groot aantal risicofactoren een rol waarvan pilgebruik er maar één is. Veel van die andere factoren hangen met onze Westerse leefgewoonten samen, zoals weinig borstvoeding geven, weinig en laat kinderen krijgen, overgewicht, alcohol gebruik en weinig bewegen.

De 5 beste hot yoga studio’s in Amsterdam

 

Beste bezoeker,

Wij zien dat je een adblocker gebruikt die ervoor zorgt dat je geen advertenties ziet op Vogue.nl.
Dit vinden wij jammer, want Vogue.nl is mede dankzij deze advertenties gratis toegankelijk.
Wil je een uitzondering maken voor Vogue.nl, of meer lezen over hoe wij met advertenties omgaan?
Klik dan hier. Veel dank!

Maak een uitzondering voor Vogue.nl > Sluiten