Christopher Nolans The Odyssey heeft sinds zijn release vorig week nogal wat losgemaakt. Het verhaal zou op veel vlakken historisch incorrect zijn en er zou sprake zijn van ‘kijkdiscriminatie’ omdat de film bedoeld is voor het IMAX-scherm dat lang niet in elke bioscoop te vinden is. Maar overall zijn critici lovend: het is een spektakel van een kaskraker die hoogstwaarschijnlijk de nodige Oscarnominaties binnen gaat slepen. En daar ben ik het helemaal mee eens: ik was blown away. Minder blown away was ik echter door de screen time van de vrouwen – of eerder het gebrek daaraan – in zijn nieuwste meesterwerk. Again.
Nooit een vrouwelijke lead
Het is inmiddels een bekend gegeven: Christopher Nolan die vrouwelijke personages puur inzet ter ondersteuning van de mannelijke hoofdpersonen. In 28 jaar en 13 films heeft de gerenommeerde regisseur nog nooit een vrouwelijke lead gecast. Ja, laat dat even op je inwerken. Het zorgt online voor een eindeloze stroom aan memes over Nolan die nog nooit een ‘human woman’ ontmoet zou hebben en daardoor niet weet hoe hij haar moet neerzetten. Dat mag dan allemaal fun and games zijn, er schuilt een zekere kern van waarheid in.
Begrijp me niet verkeerd, ik ben een groot fan van Nolans werk (Inception en Interstellar zijn enkele van mijn favoriete films), maar het valt niet te ontkennen dat de diepgang van vrouwen in zijn films vaak ver te zoeken is. En dat voor iemand die wordt gezien als een van de beste regisseurs aller tijden.
Death wives of femme fatales
Met uitzondering van Interstellar falen al Nolans films voor de Bechdel-test, de maatstaf om te beoordelen of vrouwelijke personages goed zijn uitgewerkt of niet. Spelen er minstens twee vrouwen in de film, hebben ze een gesprek met elkaar en gaat dat gesprek niet over een man? Dan ben je geslaagd. Je zou denken dat het de bare minimum is, maar think again. Ook The Odyssey faalt voor de test, tenzij je het kortstondige gesnauw van Anne Hathaway tegen Mia Goth meetelt. Niet bepaald een fruitful conversation.
In Nolans films worden vrouwen grotendeels gereduceerd tot rollen als dead wives of femme fatales, die voornamelijk bestaan in relatie tot de mannelijke personages. Dat betekent dat ze vaak doodgaan of op een andere manier het trauma van de male lead ondersteunen, en enkel aan de oppervlakte blijven. Neem zijn vorige awardwinnaar Oppenheimer, waarin Emily Blunt een wetenschapper speelt waarvan je waarschijnlijk alweer vergeten was dat ze een wetenschapper was. En Florence Pugh, de beroemde psychiater Jean Tatlock in de film, is de ex die uiteindelijk zelfmoord pleegt.
Elke week onze beste artikelen in je inbox? Schrijf je hier in voor de Vogue-nieuwsbrief